Loading...
ऋग्वेद मण्डल - 10 के सूक्त 171 के मन्त्र
1 2 3 4
मण्डल के आधार पर मन्त्र चुनें
अष्टक के आधार पर मन्त्र चुनें
  • ऋग्वेद का मुख्य पृष्ठ
  • ऋग्वेद - मण्डल 10/ सूक्त 171/ मन्त्र 1
    ऋषि: - इटो भार्गवः देवता - इन्द्र: छन्दः - निचृद्गायत्री स्वरः - षड्जः

    त्वं त्यमि॒टतो॒ रथ॒मिन्द्र॒ प्राव॑: सु॒ताव॑तः । अशृ॑णोः सो॒मिनो॒ हव॑म् ॥

    स्वर सहित पद पाठ

    त्वम् । त्यम् । इ॒टतः॑ । रथ॑म् । इन्द्र॑ । प्र । आ॒वः॒ । सु॒तऽव॑तः । अशृ॑णोः । सो॒मिन॑ । हव॑म् ॥


    स्वर रहित मन्त्र

    त्वं त्यमिटतो रथमिन्द्र प्राव: सुतावतः । अशृणोः सोमिनो हवम् ॥

    स्वर रहित पद पाठ

    त्वम् । त्यम् । इटतः । रथम् । इन्द्र । प्र । आवः । सुतऽवतः । अशृणोः । सोमिन । हवम् ॥ १०.१७१.१

    ऋग्वेद - मण्डल » 10; सूक्त » 171; मन्त्र » 1
    अष्टक » 8; अध्याय » 8; वर्ग » 29; मन्त्र » 1
    Acknowledgment

    पदार्थ -
    (इन्द्र त्वम्) हे ऐश्वर्यवन् परमात्मन् ! तू (इटतः) तेरे प्रति गति करते हुए (सुतावतः) उपासनारसवाले उपासना करते हुए के (त्यं रथं प्र-आवः) उस मनोरथ की भलीभाँति रक्षा करता है तथा (सोमिनः) उस सोमरस सम्पादन करनेवाले के (हवम्) प्रार्थनावचन को (अशृणोः) तू सुनता है-पूरा करता है ॥१॥

    भावार्थ - परमात्मा के प्रति जानेवाले और उसकी उपासना करनेवाले के मनोरथ की परमात्मा रक्षा करता है, उसके प्रार्थनावचनों को सुनता है, कामना पूरी करता है ॥१॥


    Bhashya Acknowledgment

    पदार्थः -
    (इन्द्र त्वम्) हे ऐश्वर्यवन् परमात्मन् ! त्वम् (इटतः) त्वां प्रतिगच्छतः “इट गतौ” [भ्वादि०] ततः शतृप्रत्ययः (सुतावतः) उपासनारसवतः-उपासनां कुर्वतः (त्यं रथं प्र-आवः) तं मनोरथं प्रकृष्टं रक्ष-रक्षसि, तथा (सोमिनः-हवम्-अशृणोः) तस्योपासनारससम्पादकस्य प्रार्थनावचनं शृणोषि-पूरयसि ॥१॥


    Bhashya Acknowledgment

    Meaning -
    Indra, lord omnipotent, you hear the invocation and prayer of soma yajna, and you honour, protect and sustain the cherished desire of the celebrant who moves on way to divinity through meditation and yajna and distils the Soma for offering.


    Bhashya Acknowledgment

    भावार्थ - परमात्म्याकडे जाणार्‍या व त्याची उपासना करणार्‍यांच्या मनोरथांचे तो रक्षण करतो. त्यांच्या प्रार्थना वचनांना ऐकतो. कामना पूर्ण करतो. ।।१।।


    Bhashya Acknowledgment
    Top