Loading...
ऋग्वेद मण्डल - 9 के सूक्त 102 के मन्त्र
1 2 3 4 5 6 7 8
मण्डल के आधार पर मन्त्र चुनें
अष्टक के आधार पर मन्त्र चुनें
  • ऋग्वेद का मुख्य पृष्ठ
  • ऋग्वेद - मण्डल 9/ सूक्त 102/ मन्त्र 2
    ऋषिः - त्रितः देवता - पवमानः सोमः छन्दः - निचृदुष्णिक् स्वरः - ऋषभः

    उप॑ त्रि॒तस्य॑ पा॒ष्यो॒३॒॑रभ॑क्त॒ यद्गुहा॑ प॒दम् । य॒ज्ञस्य॑ स॒प्त धाम॑भि॒रध॑ प्रि॒यम् ॥

    स्वर सहित पद पाठ

    उप॑ । त्रि॒तस्य॑ । पा॒ष्योः॑ । अभ॑क्त । यत् । गुहा॑ । प॒दम् । य॒ज्ञस्य॑ । स॒प्त । धाम॑ऽभिः । अध॑ । प्रि॒यम् ॥


    स्वर रहित मन्त्र

    उप त्रितस्य पाष्यो३रभक्त यद्गुहा पदम् । यज्ञस्य सप्त धामभिरध प्रियम् ॥

    स्वर रहित पद पाठ

    उप । त्रितस्य । पाष्योः । अभक्त । यत् । गुहा । पदम् । यज्ञस्य । सप्त । धामऽभिः । अध । प्रियम् ॥ ९.१०२.२

    ऋग्वेद - मण्डल » 9; सूक्त » 102; मन्त्र » 2
    अष्टक » 7; अध्याय » 5; वर्ग » 4; मन्त्र » 2
    Acknowledgment

    संस्कृत (1)

    पदार्थः

    (पाष्योः) प्रकृतिपुरुषरूपदृढाधिकरणमाश्रित्य (त्रितस्य)  गुणत्रयस्य (पदम्) स्थानं (उपाभक्त) समसेवत (यत्)  यत्  पदं  (गुहा) प्रकृतिरूपगुहायां (यज्ञस्य) परमात्मसम्बन्धेन (सप्तधामभिः) महत्तत्त्वादिभिः सप्तभिरपि प्रकृतिभिः (अध, प्रियम्) अतिप्रियतां धारयति ॥२॥

    इस भाष्य को एडिट करें

    हिन्दी (1)

    पदार्थ

    (पाष्योः) प्रकृति और पुरुषरूपी जो दृढ़ अधिकरण हैं, उन के आधार पर (त्रितस्य) तीनों गुणों के (पदं) पद को (उपाभक्त) सेवन किया (यत्) जो पद (गुहा) प्रकृतिरूपी गुहा में (यज्ञस्य) परमात्मा के सम्बन्ध से (सप्तधामभिः) महत्तत्त्वादि सातों प्रकृतियों द्वारा (अध, प्रियं) अत्यन्त प्रियता को धारण करता है ॥२॥

    भावार्थ

    इस मन्त्र में महत्तत्त्वादि कार्य्य-कारणों द्वारा सृष्टि का निरूपण किया गया है ॥२॥

    इस भाष्य को एडिट करें

    इंग्लिश (1)

    Meaning

    Close to the adamantine integration of Purusha and Prakrti in human form is the secret seat of heart and clairvoyant intelligence wherein the climactic presence of the master of three orders of Prakrti and super presence of divinity, and there it is shared by seven prakrtic, pranic and psychic orders of existence and adored by seven metres of Vedic hymns as the dearest supreme object of worship.

    इस भाष्य को एडिट करें

    मराठी (1)

    भावार्थ

    या मंत्रात महत्तत्त्व इत्यादी कार्यकारणांद्वारे सृष्टीचे निरुपण केलेले आहे. ॥२॥

    इस भाष्य को एडिट करें
    Top